Kürt Sinemasında 11 Yönetmen

0
18

Sanatsal çalismalari ile uluslararasi basarilar elde etmis/eden ve dünyanin degisik yerlerinde faaliyet gösteren birçok Kürt yönetmeni var. Asagida bu yönetmenlerden en çok taninmis bazilariyla ilgili kisa bilgiler bulacaksiniz.

1Halil Dağ

“Kameramla o uçsuz bucaksız güzelliklerini toplayacaktım….”

1973 yılında Almanya’da doğan Halil Uysal, kısa bir süre kalmak için 1995’te ayak bastığı Kürdistan dağlarından çok etkilendi ve gerilla yaşamına başladı. İlk dönemlerinde dağlarda gerillaları, gerilla yaşamını fotoğraflayan Uysal, süreç içinde kısa film denemeleri yaptı. 2006 yılında Kürt kamuoyu tarafından çok beğenilen “Beritan” filmini çeken Uysal, Kürdistan’daki gerilla yaşamını anlatacak “Ağrı Dağı’na Yürüyenler” adlı projesi için bir süreden beri Kuzey Kürdistan’da bulundu. Özgür Kürt basının temsilcilerinden biri olan Uysal, ayrıca Kürdistan’ı, Kürt gerillasını anlattığı çok sayıda makale kaleme aldı. Uysal’ın gerillada yaşadığı anılarını 1998 yılında yayınladığı “Halil’in Gözü” adlı kitabında toplamıştı. Dağ ayrıca ‘Eyna Bejnê’ (Boy Aynası) adlı bir film daha çekmişti. 1995 yılından bu yana Kürt özgürlük mücadelesinin saflarında bulunan ve adından en çok 2006 yılında çekilen Beritan filmiyle söz ettiren yönetmen-yazar Halil Uysal, Besta bölgesinde Türk ordusuyla yaşanan bir çatışmada 3 gerilla arkadaşıyla birlikte hayatını kaybetti.

2Yılmaz Güney

Kürt yönetmenler arasında en tanınmışı olan Güney, filmleriyle adından dünya çapında söz ettirdi. 1984 yılında Fransa’da sürgünde yaşama veda eden ve kısa yaşamında sayısız film çeken Güney aynı zamanda iyi bir senaryo yazarıydı. En çok bilinen filmleri şunlar; ‘Seyitxan’, ‘Endişe’, ‘Ağıt’, ‘İnce Cumali’, ‘Arkadaş’, ‘Düşman’, ‘’Umut’, ‘Yol’, ‘Sürü’ ve ‘Duvar’.

3Bahman Ghobadi

İran Kürdistan’ının Bane şehrinde dünyaya gelen Ghobadi halen İran’da kendi kurduğu Mıj Film şirketi bünyesinde film çalışmalarına devam etmekte. Şimdiye kadar 10’a yakın kısa metrajlı film ve belgesel çeken Ghobadi ‘Sarhoş Atlar Zamanı’, Anavatanımın Şarkıları ‘, ‘Kablumbağalar da Uçar’ ve ‘Nive Heyve-Yarım Ay’ adında dört uzun metrajlı film çekti.

4Kazim Öz

Dersim’de doğumlu Öz Istanbul’da Mesopotamya Sinema Kollektifi’yle çalışmakta. Öz biri kısa film, ‘Ax-Toprak’, biri belgesel ‘Dur-Uzak’ ve biri de uzun metrajli ‘Fotograf’ olmak üzere üç filme imza attı.

5Jalal Jonroy

Güney Kürdistan’lı ve Amerika’da yasamakta olan bir Kürt yönetmen- yazar. İlk ve tek uzun metrajli filmi ‘David ve Leyla’ ile uluslararası festivallerde ödüller aldı. Newroz Films adında bir şirketi bulunan Jonroy, ‘Gilgamış’ destanını işleyen aynı adlı senaryosu ile de Amerika’da ödü aldı. Jonroy şu sıralar Gılgamış’ı filmlestirme çabasında. Amerika’da çekilen ilk Kürt filmi olan David ve Leyla bu ülkede sinemalarda gösterim hakkını da elde etti 2007 yılında.

6Jano Rosebiani

Güney Kürdistan doğumlu yönetmen Amerika’da egitimini tamamladı. Rosebiani ‘Jiyan-Yasam’ adlı filmiyle begeni topladi. Halen Güney Kürdistan’da Evini Film and Televizyonu’nda çalışmalarını sürdürmekte olan Rosebiani Irak Kısa Film Festivali’nin de organizatörlüğünü yapıyor. Yönetmenin ‘Pendulum Dansı’ ve ‘Tanrı ve Kukla’ adlı iki uzun metrajlı filmi daha var. Rosebiani ayrıca ‘Toplu Mezar’ adlı bir belgesel çalışması var.

7Ayşe Polat

1970 Malatya doğumlu Polat Almanya’da yaşamını sürdürüyor. Polat Fremdennacht (Yabancının Gecesi-1992), Ein Fest für Beyhau (Beyhou İçin bir yumruk-1993) ve Gräfin Sofia Hatun (Barones Sofia Hanım-1997) adlı kısa filmler çekti. Uzun metrajlı ilk filmi Auslandstournee (Yurtdışına Tur-1999) ile Ankara Film Festivali’nde Genç Yetenekler ödülü kazandı. Polat’ın son uzun metrajlı filmi ‘En Garde-2004’ Hamburg ve Locarno film festivallerinde özel ödüller aldı

8Yüksel Yavuz

1964 yılında Bingöl’ün Karakoçan ilçesinde doğan Yavuz 16 yaşından beri Almanya’da yaşamakta. Yavuz 1998’de Hamburg Güzel Sanatlar Okulu’ndan mezun oldu. İlk filmini egitimini sürdürürken tamamlayan Yavuz ‘Babam, Misafir Işçi’ (1995) adlı kısa filmiyle (1994/1995) Münih Uluslararası Film Festivali’nde en iyi belgesel ödülünü aldı. 1998’de ‘Nisan Çocukları’ filmini çeken Yavuz son filmi ‘Biraz Özgürlük’ ile Salerno ve San Francisco film festivallerinde ödüller kazandı.

9Hüner Salim

Güney Kürdistan doğumlu Salim uzun yıllardır Fransa’da yaşamakta. Salim bugüne kadar ‘Gelin Çok Yasa-Kürdistan’in Özgürlügü’, ‘Hayallerimizin Ötesinde’, ‘Vodka-Limon’, ‘Sifir Kilometre’, ‘Dol’ ve ‘Paris Damları Altında’ adlı uzun metrajlı filmler çekti ve Vodka Lemon filmiyle Venedik Film Festivali’inde 2003 yılında en iyi film ödülünü aldı.

10Mano Halil

1964 Suriye Kürdistan’ı doğumlu yönetmen Şam Üniversitesi’nde Tarih ve Hukuk okudu. Çekoslavakya’da sinema eğitimini alan Halil 1986-1994 yılları arasında bu ülkede bir televizyonda yönetmenlik yaptı. 1996 yılından beri İsviçre’de yaşamakta olan yönetmen kısa ve belgesel filmler üzerinde çalışıyor. David Tholhildan ve Al-Anfal belgeselleri ile ilgi topladı.

ŞIROVE BIKE

Ji kerema xwe re şîrove bike!
Ji kerema xwe navê xwe binivîse