Japon sineması ve edebiyatında Kürtler

0
140

Japon edebiyatında Kürtlerle ilgili üç önemli roman yazıldı. 1975 yılında yazar, araştırmacı ve işadamı Suguru Igarashi’nin kaleme aldığı Kürt Çiçeği yayınlanan ilk romandır.

Son yıllarda Japon edebiyatı, sineması, çizgi filmleri ve bilgisayar oyunlarında Kürtlerle ilgili eserlerin çıktığını görüyoruz. Bu yazımızda hikayeler, çizgi romanlar ve çizgi filmleri, yani Japonca ‘anime’ ve ‘manga’ olarak isimlendirilen sanat dallarında ve bilgisayar oyunlarında Kürtleri tanıtacağız.

Öncelikle anime ve manga sözcüklerine bakarsak, Japon çizim sanatı ile çizilmiş animasyonlara ‘anime’ denir ve animeler normal çizgi filmlerden farklıdır. Anime sanatı ile çizilen çizgi romanlara da ‘manga’ denilir.

6. Kürt Yıldızı

Kürt yıldızı Japonca adıyla (Kurdo no Hoshi) Yasuko Yoshikazu tarafından 1986 yılında yazılıp Kürtleri konu edinen ilk çizgi romandır. Yazar Yunanistan seyahatinden sonra İstanbul’a uğrar. Darbe sonrası Türkiye’de Kürt sorunu silahlı çatışmaya dönüşmüştür. Yazar, buradan hareketle eserini yazmaya başlar.

Konusuna şöyle: Tokyo’da yaşayan 16 yaşında Japon bir genç olan Jiro Manabe’nin babası kayıptır. Bir gün Türkiye’den annesinden bir mektup alır. Mektupta annesi, kayıp babasını birlikte aramak istediğini yazar ve Jiro’dan İstanbul’a gelmesini ister. Çocukluk yıllarında annesiyle İstanbul’da yaşayan Jiro, İstanbul’a gelir. İstanbul’da dansöz olarak çalışan uyuşturucu bağımlısı annesi ile buluşur. Fakat dansözün gerçek annesi olmayıp “Demirel” kod adlı Kasım adında bir adamın eşi olduğunu öğrenir. O sırada askerler oteli basarlar. Odasından kaçan Jiro, oradan motosikletle tesadüfen geçen Leyla adında bir kız tarafından kurtarılır. Peşlerine düşen askeri birlikler onlara yetişeceği anda Demirel yetişip Leyla ile birlikte Jiro’yu kurtarır. Fatih Köprüsünde pusu kuran Türk zırhlı araçlarını bombayla havaya uçurarak Anadolu yakasına geçer. Oradan karayolu ile Van’a giderler.

Jiro burada geçmişi hakkındaki gerçekleri öğrenirken, sıradan bir çocuktan bir savaşçıya dönüşmeye başlar ve örgütsel çalışmalar ve çatışmalara girer.

Çizgi roman 6 cilt olarak çıktı. Hikayede Jiro’nun annesi Kürt babası Japon bir doktordur. Annesinin ismi Sali ve Fırat aşireti ağası Irmak’ın kızıdır.

5. Golgo13

Saito Takawo tarafından yazılan Golgo13 serisi dört farklı hikayeden oluşuyor. Yaşlı Aslan adlı son hikayede Kürtler ve Mustafa Barzani ve mücadelesini anlatmaktadır.

4. Mobile Suit Gundam 00

Japonya’nın meşhur çizgi film yönetmeni Seiji Mizushima tarafından yönetilen ve Yosuke Kuroda tarafından yazılan dünyaca meşhur Japon çizgi filmidir. Türkçeye de çevrilip televizyonda yayınlandı. 25’er bölüm, iki sezon halinde yayınlanan bu çizgi film Mart 2009’da sona erdi. Bunun devamı olarak Mobile Suit Gundam 00 the Movie: A Wakening of the Trailblazer adlı film 2010 yılında gösterime girdi. Çizgi romanı ve bilgisayar oyunu da yapılmıştır.

Bu meşhur çizgi film konusu ise şöyle: 2307 yılında başlayan hikayede dünyada petrol kaynakları sona ermiştir. Dünya artık üç bloktur. Birlik bloku; (Amerika, Japonya, Yani Zellanda ve Avustralya) İnsani Reform Birliği (Çin, Rusya ve Asya’nin tamamı Ortadoğu hariç) Geliştirilmiş Avrupa Birliği ise Avrupa kıtası ve Türkiye’yi kontrol etmektedir.

Ortadoğu’nun petrolü tükenmiştir. Azadistan ve Kürdistan isminde iki ülke kurulmuştur. Dünya enerjisini uzaydan ve güneşten almaktadır. Enerjiyi üç büyük blok kontrol etmektedir. Mobil Suit Gundam 00’ın kahramanı Setsuna F. Seiei gerçek adıyla Soran İbrahim 23. yüzyılda doğmuş 16 yaşında bir Kürt askerdir. Çocukluğunda Ali Al-Sachez isimli biri tarafından alınıp beyni yıkanmış ve Tanrıya olan bağlılığını göstermek için de ailesini öldürmüştür. Oldukça zor bir durumdayken robot Gundam tarafından kurtarılmıştır. Filmin ilk bölümü 24. yüzyılda (Krugis) Kürdistan Cumhuriyeti’nde bir savaş ile başlar ve elli bölümlük dizi halinde devam eder. Filmin kahramanı Setsuna 2008 yılında en iyi ikinci anime kahramanı seçilmiştir.

Setsuna F. Seiei (Soran İbrahim)
Kawa ve 7 oğlu, Kürtlerin hikayesi

2015 yılında Etsuko Nosaka ve Armanc Shakuli tarafindan yazılan Newroz destanını konu alan ilkokul çocukları için yazılmış resimli hikayedir.

3. Kürt Çiçeği

Japon edebiyatında bugüne kadar konusu Kürtler ve Kürdistan olan üç büyük roman yazılmıştır. Bunlardan ilki 1975 yılında yazar araştırmacı ve işadamı kimliği ile Japonya’nın en büyük inşaat firması olan Taisei de üst düzey yöneticilik yapmış yazar Suguru Igarashi’nin kaleme aldığı Kürt Çiçeği isimli romanıdır.

Yazar kelebekler üzerine araştırma yapan bir akademisyendir. Gerçek hayatta da hayatının büyük kısmını Kelebekler üzerine araştırmalar yaparak geçiren bir biyologtur. Bir iş seyahati için Irak’a gider. Oradan Güney Kürdistan’a geçer. Kürdistan’da hem kelebekler üzerine araştırma yapar hem de romana konu olacak aşk hikayesini yaşar.

Roman bir Japon araştırmacı akademisyen ile Asuri bir kızın aşk hikayesi üzerine kurulmuştur. Japon edebiyatında Kürtleri ve Kürdistan coğrafyasını konu edinen ilk roman olması münasebetiyle çok önemli bir eserdir ve ayrıca yazarın da ilk romanıdır.

2. Kum Kronolojisi

Kürtler üzerine yazılan ikinci çalışma ise Japon edebiyatının meşhur macera romanı yazarı Funado Yoichi tarafından 1991 yılında yazılan (The Sand Chronicle) Kum Kronolojisi romandır. Yazar bu romanı yazmak için İran ve Kürdistan’a seyahat etmiştir. Roman’da bir devlet kurmaya çalışan Kürtleri ve mücadelesini konu alıyor. Kürtler daha önce bir kez devlet kurdukları Mahabad’da bir araya geliyorlar. Kürtler bağımsız bir devlet kurmak için savaşma kararı alırlar. Ancak en büyük sorun silahların eksikliğidir.

Kürtlerin bu konuda tek güvencesi ise “Hacı” kod adında gizemli bir Japon olan Katsuhito Komai isimli silah tüccarıdır. Kürtlerin bu başkaldırı için 20 bin adet kalaşnikof silaha ihtiyacı vardır. Roman, ‘Hacı’nın İran’a güvenli bir şekilde 20 bin silahı getirebilir mi, sorusu etrafında şekilleniyor.

Kürtlerin mücadelesini konu alan roman Japon tiyatro yönetmeni Matsumi Mori tarafından 1991 yılında halk tiyatrosunda da sahnelendi.

1. Mülteci Müfettişi

Japonlar tarafından yazılan üçüncü roman ise son yıllarda medyada da epey konu edilen mülteci sorununu irdeliyor. Shimomura Atsushi tarafından 2016 yılında yazılmış sosyo-politik bir roman olan Mülteci Müfettişi isimli kitap Japonya’ya sığınan bir Kürt mülteciyi konu ediniyor.

Tokyo Göçmen Bürosunda genç bir müfettiş olan Rena Kisaragi iltica başvurusunda bulunan Mustafa isim Kürt mültecinin ifadesini almakla görevlidir. Genç müfettiş Mustafa’nın ülkesinde işkenceye uğrayıp uğramadığı konusunda şüpheye düşer ve asistanı Takasugi ile araştırmalara başlar

 

0 0 deng
Article Rating
Bibe abone
Dazanîne bigre
guest
0 Comments
Lêvegerînen navê nivîsê
Hemû şiroveyan bibîne