Her filmde kadının isyanı var

0
22
REKLAM    

Bağlar Belediyesi bünyesinde devam eden “Sinemaya Mor Bir Dokunuş: Zula Hikayeler” projesi kapsamında Ruken Ergüneş ve Esra Özban “Veşartî” filmini çekti. Film geçtiğimiz günlerde Londra Kürt Film Festivali’nde gösterildi. Film, kolektif bir üretimle gerçekleştirilmiş. Kadınların imecesiyle, ortak aklı ve duygusuyla üretilmiş; birbirine öğreten, birbirinden öğrenen ellerin maharetiyle çekilmiş. Kadınların zulada kalmış hikayelerine dönmüş yüzünü. Kadınların binbir hikayeyle dolu hayatlarını, bir kez de sanatın, sinemanın diliyle anlatıyorlar. Projenin yürütücülerinden Esra Özban, 25 genç kadınla yaptıkları çalışmaları anlattı.

Zula Hikayeler Projesi nasıl bir fikrin ürünü?

Zula Hikayeler, Diyarbakır Bağlar Kadın Kooperatifi’nin Bağlar Belediyesi bünyesinde, İsveç’ten Anna Lindh Vakfı’nın desteği ve Finlandiya’dan CoopNet organizasyonunun ortaklığıyla gerçekleştirdiği bir proje. Sinemayı amaçsal değil araçsal gören, kadınların dünyasını anlatmakta önemli bir araç olabileceğinin altını çizen bir proje. Daha önce sinema eğitimi almamış ama bu alanda kendisini geliştirmek isteyen kadınları bir araya getiren proje, zulada kalmış hikayeleri sinemayla aktarmayı amaçlıyor.

Proje kapsamında ne yaptınız, şimdiye kadar?

Ocak ayında katılımcılarla birlikte eğitimlere başladık. Sinema tarihi, temel görüntü bilgisi, senaryo, kurgu ve feminist sinema alanlarında dersler verdik. Dolayısıyla proje hem bu alanda daha önce hiç eğitim almamış kadınların hem de alanda daha önceden beri çalışan arkadaşların kendilerini geliştirmesi için bir olanak yarattı. Üç aylık bir eğitimin ardından yaklaşık 25 kadın, çeşitli senaryo fikirleri getirdiler.

 

Projenin zulasından neler çıktı, hangi fikirler filme dönüştü?

Nisan ayı boyunca yapılan çekimlerle dört kısa filmimiz oldu. Hem çekim, hem de kurgu için çok kısıtlı bir vaktimiz vardı; çok yorucu geçti. Filmlerin her biri farklı temalara odaklansa da, esas konumuz tabii ki ‘kadın’dı. 14 yaşında ailesi tarafından katledilip evin kümesine gömülen Medine Memi’nin hikayesini ele alan “Payîn”; bir kaçakçı nene-torunun yol hikayesi olan “Pîra Hût”; “ya bir gün öğrenciler de öğretmenin Kürtçe bilmediğini anlarsa ve hikaye tersine dönerse”nin filmi “Te Fem Kir?” ve cezaevine giren herkesin aynı biçimde damgalandığı 90’larda cezaevine giren küçük bir kızın annesi ile kurduğu ilişkiyi anlatan “Veşartî”.

 

Veşartî’den bahseder misiniz?

Veşartî, Berçem’in film boyunca eline bir bez dolayıp bizden sakladığı gerçekliğin filmi; aslında anlatılamazlığın filmi. 90’larda anneleri cezaevinde olan bir abla-kardeşin ilişkisinin, babacan ama çaresiz babanın, her şeyin ortasında karpuz yiyip altını ıslatan bir küçük kızın anlatısı, saklısı. Ama bir yandan da tüm politik tutsakların filmi. Baskıcı rejim kimliğinden hiçbir şey kaybetmeyen TC’nin kadın bedenini ve Kürt kimliğini esir etmeye çalışmasına ilişkin bir film.

 

Kolektifin başka çalışmaları da olacak mı?

Bu çalışma başta, amatör ama alternatif bir çalışmaydı. Kürdistan’da kadınlar için bir ilk olan çalışma, büyük bir moral ve cesaret kaynağı oldu, diye düşünüyorum. Kadınların sinema üretmesindeki en büyük engellerden biri teknik ekipmana ulaşma ve bu ekipmanı kullanabilmeydi bizim için. Proje süresince bir fikrin sinema perdesinde insanlara ulaşmasını sağlama süreci kavrandı ve daha anlatacak çok hikaye olduğu görüldü. Kolektif ruhla daha çok kadına ulaşarak, daha çok anlatılmamış hikayeye ulaşarak, çalışmalarımıza devam edeceğiz.

Kadınların arayışı var
Filmleri çekerken sıkıntılarla, zorluklarla da karşılaştınız mı?

Bütün filmlerimiz, kolektif yazıldı, kolektif çekildi. Setteki karmaşıklığı önlemek için görev paylaşımı da yapıldı. Filmlerin hepsi nisan ayında ve Amed’de çekildi. Her biri için ne zorluklar yaşadığımızı sayfalarca anlatabilirim! Her birimizin teyzesi, eşi, komşusu oyuncuya, figürana veya set işçisine dönüştü. Böylelikle işte, bir grup amatör kadın, gerçek anlamda el emeği, göz nuru filmler üretti. Her birinde onlarca kadının sözü, gözü, mimiği, arayışı, isyanı var. Ne tek bir kadının ne de sadece kadınlığın filmleri..
.

Reklam

ŞIROVE BIKE

Ji kerema xwe re şîrove bike!
Ji kerema xwe navê xwe binivîse